παιχνίδια σκιάς 2007

Στην ενότητα έργων μου «Παιχνίδια Σκιάς», η σκιά παίζει εξ ίσου πρωταγωνιστικό ρόλο με τη φιγούρα. Όλη η ύπαρξή της βασίζεται στην αντίθεση: αυτό είναι που με γοήτευσε και με έκανε να τη χρησιμοποιήσω ως σύμβολο. Σκιά δεν υπάρχει αν δεν υπάρχει φως. Είναι η σκοτεινή πλευρά του εαυτού μας, η αθέατη πλευρά μας, καμιά φορά άγνωστη και σε μας τους ίδιους. Οι σκέψεις, οι φόβοι, οι επιθυμίες, τα όνειρα. Μας ακολουθεί όλη μας τη ζωή σαν αχώριστος σύντροφος. Η ομορφιά της έγκειται στην εύπλαστη φύση της που αλλάζει σχήμα-φόρμα, μακραίνει, κονταίνει, σπάει. Και το μυστήριό της, στην απουσία χρώματος.
Στα περισσότερα έργα μου υπάρχει μια φιγούρα. Η κοπέλα μόνη με τη σκιά της. Σε έναν χώρο άδειο. Με διχρωμίες αρμονικές και τον ορίζοντα σχεδόν στη μέση του καμβά, μετακινημένο ένα πόντο ώστε η μικρή αυτή απόκλιση να σπάει την τέλεια ισορροπία. Σε κάποια έργα μου, τα πλακάκια λειτουργούν σαν άσκηση «Αναγεννησιακής προοπτικής» σε έναν χώρο απροσδιόριστο και δίχως βάθος. Προοπτική σε χώρο χωρίς προοπτική, με όλες τις σημασίες της λέξης.
Η σκιά καθρεφτίζει άλλα πράγματα από την πραγματικότητα, χωρίς να είμαστε βέβαιοι τι είναι πιο αληθινό: σκιά ή πραγματικότητα; Η ηρωίδα άλλοτε εκπλήσσεται, αποδέχεται, αδιαφορεί και κάποτε κοιτά καχύποπτα τη σκιά της, την άλλη πλευρά του εαυτού της.
Στα έργα με δυο φιγούρες, οι σκιές ενώνονται ενίοτε σε κοινή σκέψη – το μήλο, με την έννοια της αμαρτίας. Στα δυο κορίτσια, δυο πανομοιότυπες φιγούρες με μικρές παραλλαγές και με το σύνδρομο του καθρέφτη, οι σκιές ενώνονται πάλι στον επάνω μέρος του σώματος, εκεί που βρίσκονται η καρδιά και το κεφάλι, καταλήγοντας σε γάτα -που παραπέμπει στο παιχνίδι αλλά και στη θηλυκότητα. Ή όταν οι φιγούρες είναι ενωμένες, οι σκιές είναι χώρια. Πάλι δεν ξέρουμε τι είναι πιο αληθινό.
Για τις αρμονικές διχρωμίες έψαξα μέσα από χρωματολόγια τις παστέλ αυτές
ζαχαρωτές αποχρώσεις (ροζ κουφετί, μπλε ουρανί, πράσινο φυστικί -που λένε και οι μαθητές μου) έτσι ώστε να μεγιστοποιήσω την αντίθεση μεταξύ αυτών και του απόλυτου μαύρου – των δύο ειδών μαύρου που χρησιμοποιώ για τη σκιά. Οι δε φιγούρες είναι μικρά παιδιά- άρα αθώα. Όμως και αυτά έχουν σκιά. Έτσι εντείνεται η αντίθεση ενώ ταυτόχρονα απενοχοποιείται.

Ισμήνη Μπονάτσου


In the collection of paintings with the title “Shadow Games”, the shadow plays a predominant role. It is as important as the figures represented. Its existence is based on contrast : this is what captivated and fascinated me, leading me to utilize it as a symbol. The shadow represents the dark and invisible side of ourselves, which we sometimes don’t even know. Hidden thoughts and fears, concealed wishes, dreams. Our shadow follows us throughout our lives, as an inseparable companion. Its beauty and charm lies in the fact that it is malleable, it changes form-shape, it becomes long or short, it breaks into pieces. And its mystery is in the lack of color.
In most of my paintings there is one solitary figure. The girl stands alone with her shadow in an empty space. With bicolour harmonies and the horizon almost in the middle of the canvas, just one centimeter below, so as to avoid “perfect balance”.
In certain paintings, floor tiles function as exercises in “Renaissance perspective” in an unspecified space which has no depth. Perspective in a space with no perspective - with all the meanings this may entail.
The shadow mirrors other things than mere reality. We are not sure what is more real: shadow or reality? The girl stands surprised, puzzled, indifferent, acquiescent or even suspicious vis a vis its shadow, the other side of its existence.
In the paintings with two figures, the shadows sometimes converge as if of one mind - for instance they may fuse into the apple, in the sense of sin. Or we have two girls, two identical figures with slight variations and a mirror syndrome: their shadows unite in the part of the body which comprises heart and head, leading to a cat- which makes us think of a frolicsome kitten, but also a very feminine figure. Finally, when the two figures are united, their shadows diverge, are separated: once again, we do not know which is the more real of the two.
For the bicolour harmonies, I searched pastel shades (pink, blue, green with a sugary-“bonbon” twist) so as to maximise the contrast between them and the absolute black (which actually also has two distinct shades) I use for the shadow. As regards the figures, they are little children – therefore innocent. But they, too, have shadows- which intensifies and underlines the contrast, while at the same time attenuating the guilt element.

Ismini Bonatsou